PHÂN LOẠI LOẠI HÌNH DOANH NGHIỆP TRONG ĐẦU TƯ

1626571028093.png
Có thể chia doanh nghiệp thành các nhóm cơ bản:
  1. Nhóm doanh nghiệp nhạy cảm với giá hàng hóa
  2. Nhóm doanh nghiệp cyclical theo chu kỳ kinh tế
  3. Nhóm doanh nghiệp định giá rẻ theo tài sản hoặc theo yield
  4. Nhóm doanh nghiệp có catalyst ngắn hạn
  5. Nhóm doanh nghiệp phòng thủ
  6. Nhóm doanh nghiệp tuyệt vời
Quay lại 6 nhóm phân loại đầu tư trên, có thể có những cổ phiếu rơi vào nhiều hơn 1 nhóm, ví dụ cổ phiếu thuộc nhóm 1 nhưng cũng đồng thời thuộc nhóm 3, có những cổ phiếu vừa thuộc nhóm 3 vừa thuộc nhóm 5, tuyệt hơn nữa là doanh nghiệp nhóm 6 lại cũng nằm trong nhóm 3 hoặc nhóm 4. Thuộc nhiều hơn 1 nhóm thì càng an toàn, nhưng tính chất của business hay khoản đầu tư thì không đổi.

Nhóm 1: Nhóm doanh nghiệp nhạy cảm với giá hàng hóa
  • Đây thường là các cổ phiếu bị tác động mạnh bởi giá hàng hóa ở chiều doanh thu hay giá vốn hoặc cả 2. Sự thay đổi của giá hàng hóa tác động mạnh đến lợi nhuận và triển vọng của doanh nghiệp. Ai đầu tư giai đoạn 2010 sẽ biết cao su quan trọng như thế nào với HAG và việc giá cao su lao dốc đã khiến model kinh doanh của HAG khốn đốn như thế nào khi có những quyết định đầu tư lớn ở đúng đỉnh.
  • Cái khó của đầu tư nhóm cổ phiếu này là không dễ gì dự báo được giá hàng hóa. Dự báo được chắc đi đầu cơ hàng hóa luôn cho rồi ^^ , tuy nhiên không thể không tìm cách xử lý được vấn đề này khi đầu tư các cổ phiếu thuộc nhóm 1. Do đó vẫn phải cố gắng đến mức có thể để đánh giá triển vọng giá hàng hóa, nhưng không được bám dính vào nó vì hoàn toàn có thể sai. Nói cách khác đây là 1 cú bet có tính toán, đã là bet, không được cố thủ với cái suy nghĩ của mình.
  • Trong trải nghiệm của LeoX đầu tư nhóm liên quan đến cổ phiếu hàng hóa thì nhớ nhất là cổ phiếu đường SLS năm 2015-2016 với mức tăng hơn gấp 3 lần. Lúc đó yếu tố để LeoX dự báo giá đường sẽ tăng là chu kỳ elnino quay lại và được dự báo ở mức độ nặng. Hạn hán sẽ khiến cho cây mía chết nhiều, cung giảm và giá đường tăng. Ngoài ra thời điểm đó còn yếu tố ngắn hạn nữa là giá đường trong nước được hỗ trợ bởi nhà nước siết rất chặt việc buôn đường lậu. Yếu tố định giá rẻ cũng đáp ứng hỗ trợ thêm quyết định đầu tư vì lúc đó PE của SLS chỉ khoảng 5 lần nên rủi ro giảm giá cũng thấp. Như vậy SLS thuộc nhóm (1) nhưng có hỗ trợ từ nhóm (3) – định giá rẻ, yield cao và nhóm (4) catalyst ngắn hạn liên quan đến chính sách siết buôn lậu đường. Nếu thiếu 2 yếu tố sau thì khoản đầu tư sẽ có tính chất betting cao và chỉ có thể đầu tư ở size nhỏ

Nhóm 2: Nhóm doanh nghiệp cyclical theo chu kỳ kinh tế.

  • Nhóm này gồm những doanh nghiệp mà hoạt động kinh doanh khá gắn liền với chu kỳ kinh tế như bất động sản, ngân hàng, xây dựng….
  • Cái khó nhất của đầu tư nhóm doanh nghiệp này là xác định thời điểm của chu kỳ kinh tế. Còn cái thú vị nhất là khi đã xác định được thì sẽ nhìn thấy các cơ hội liên tiếp nhau vì chúng thường liên quan và nối tiếp nhau. Ví dụ đối với nhóm liên quan đến chu kỳ phục hồi của BĐS sẽ bắt đầu từ nhóm vật liệu xây dựng như gạch , xi măng, thép, sau đó đến nhà thầu, rồi mới đến BĐS và ngân hàng. Điều đó khá logic và dễ hiểu vì nhu cầu nguyên vật liệu xây dựng sẽ tăng trước, sau đó các nhà thầu thực hiện dự án thu được tiền, ngân hàng khởi sắc nhờ tăng trưởng tín dụng BĐS tăng, rồi mới đến các chủ đầu tư BĐS bán được hàng và thu tiền …
  • Việc chọn lựa cổ phiếu (stock selection) đối với nhóm này quan trọng hơn so với nhóm 1 nhưng cũng dễ nhận thấy là chúng thường đi song hành cùng nhau bởi lẽ cùng chung một môi trường kinh doanh đang khởi sắc. Việc phân tích riêng lẻ từng doanh nghiệp sẽ giúp tối ưu lựa chọn doanh nghiệp an toàn hơn hay tăng trưởng tốt hơn. Nhưng nếu việc đó tốn nhiều thời gian đối với nhà đầu tư cá nhân thì phân bổ vào 1 nhóm doanh nghiệp cũng không phải lựa chọn tệ. Yếu tố khởi sắc của ngành sẽ quan trọng hơn so với yếu tố chọn lựa riêng lẻ ở nhóm này. (không nói là nên bỏ qua nhé, 1 số bạn rất hay hiểu theo hướng cực đoan).
Nhóm 3: Nhóm doanh nghiệp định giá rẻ theo tài sản hoặc theo yield
  • Cách phân loại doanh nghiệp định giá rẻ theo tài sản hoặc theo yeild
  • Doanh nghiệp rẻ theo tài sản có thể có PE cao và PB thấp, hoặc PB không thấp nhưng giá trị sổ sách của tài sản đó thấp hơn nhiều so với giá trị thị trường. Lấy ví dụ một công ty BĐS có quỹ đất từ lâu nhưng chưa khai thác nên chưa đem lại lợi nhuận. Tuy nhiên sự phát triển của hạ tầng khu vực đó khiến giá trị quỹ đất tăng mạnh so với giá trị sổ sách và tiềm năng và việc thực hiện dự án tại đây sẽ mang lại tiềm năng về lợi nhuận.
  • Doanh nghiệp rẻ theo yield là doanh nghiệp có PE hiện tại hoặc dự báo rẻ Truyền thống trong sách vở tài chính người ta thường so sánh PE, nhưng con số nghịch đảo của PE có ý nghĩa hơn nhiều lần. Ví dụ 1 cổ phiếu PE = 10, bạn không biết như vậy là cao hay thấp? Nhưng nếu nói yield đc 10% , chính là 1/PE đó đó thì bạn có thể liên hệ nó với lãi suất ngân hàng, với lãi suất trái phiếu, với mức lợi nhuận cho thuê nhà … để biết như vậy là cao hay thấp. Yield 20% trong bối cảnh lãi suất 15% thì cũng đâu còn hấp dẫn, nhưng nghe PE = 5 thì thấy rẻ lắm (20% = 1/5)
  • Việc phân tích về mô hình kinh doanh hay BLĐ cũng sẽ cần thiết nhưng thông thường đây là nhóm doanh nghiệp vừa và nhỏ đang vào giai đoạn thuận lợi chứ không phải loại doanh nghiệp có mô hình kinh doanh bền vững. Do đó việc quan trọng hơn là dự báo lợi nhuận ngắn hạn của doanh nghiệp, quý tới, năm tới mới là mấu chốt.
Nhóm 4: Nhóm doanh nghiệp có catalyst ngắn hạn
  • Đây là các nhóm doanh nghiệp có yếu tố hỗ trợ trong ngắn hạn. Ví dụ như việc ký kết hiệp định thương mại có thể tạo sóng cho nhóm dệt may, làn sóng FDI khiến triển vọng khu công nghiệp khởi sắc, thay đổi chính sách khiến nhóm cổ phiếu phân bón được lợi … Doanh nghiệp đang trong đối tượng của vụ M&A
  • Đối với nhóm này nếu thông tin 3 năm rõ mười rồi thì rất dễ bị đu đỉnh. Đây là nhóm mà giá chạy theo kỳ vọng chứ không phải theo tình hình kinh doanh thực tế của doanh nghiệp. Thường dân chứng khoán hay gói gọn trong câu “tin ra là để bán” là vì vậy.
Nhóm 5: Nhóm doanh nghiệp phòng thủ
  • Nhóm này ngược với nhóm 2, ít chịu sự tác động của chu kỳ kinh tế và môi trường kinh doanh. Ví dụ các doanh nghiệp điện , nước, bán lẻ hàng thiết yếu …. khi kinh tế tốt hay xấu thì vẫn phải dùng thôi. Chưa kể như doanh nghiệp điện thì thường bán cho 1 người mua duy nhất là EVN với mức giá theo hợp đồng PPA cũng cố định luôn cả biên lợi nhuận nên HĐKD nhìn chung là ổn định trừ những doanh nghiệp bị tác động về sản lượng theo mùa (ví dụ như thủy điện).
  • Nhóm doanh nghiệp phòng thủ thường thu hút được dòng tiền khi kinh tế đi xuống và bất ổn gia tăng khiến dòng tiền thường tìm về nơi ổn định , an toàn. Nhóm này cũng thường chi trả cổ tức đều đặn nên với phù hợp với những người có nhu cầu về dòng tiền.
  • Những cổ phiếu nhóm này khó kỳ vọng tăng trưởng đột biến. Tuy nhiên nếu cổ phiếu nhóm 5 cũng đồng thời nằm trong nhóm 3 thì lại rất hấp dẫn. Sau đợt giảm mạnh của thị trường năm 2018, dòng tiền tìm về cổ phiếu phòng thủ. Lúc đó PPC có dividend yield lên đến 9% cao hơn tiền gửi và earning yield hơn 20% ( PE = 5 lần) nên đã tăng 1 mạch từ 15 lên 25 trong vài tháng.

Nhóm 6: Nhóm doanh nghiệp tuyệt vời

  • Đây là nhóm doanh nghiệp có lẽ tốn nhiều giấy bút để viết nhất và cũng là những case hay nhất để học về đầu tư cổ phiếu. Nhóm doanh nghiệp này đáng để tốn thời gian để hiểu thật sâu thật kỹ vì nó sẽ là những case đầu tư sẽ đi theo bạn 1 chặng đường dài. Có thể bạn nắm giữ dài hạn, cũng có thể bạn sẽ bán chúng sau vài năm nắm giữ vì nó đến giai đoạn chậm lại trong khi bạn có cơ hội đầu tư khác, nhưng rồi bạn sẽ lại quay lại thôi. Đây cũng là những case mà bạn có thể bỏ được số tiền lớn đáng kể so với số tài sản giống như mua 1 mảnh đất vậy.
  • Nhóm doanh nghiệp này, việc hiểu kỹ mô hình kinh doanh, lợi thế cạnh tranh, năng lực và tầm nhìn của BLĐ rất rất quan trọng. Nó là yếu tố mấu chốt, là sức mạnh nội tại khiến doanh nghiệp vượt qua được những khó khăn của môi trường kinh doanh. Thậm chí bối cảnh khắc nghiệt lại là điều kiện lý tưởng để doanh nghiệp chiếm thị phần của đối thủ, vì nó đã được chuẩn bị sẵn để làm kẻ last survivor (kẻ sống sót cuối cùng).
  • Không giống như nhóm 3, thường bạn không mấy khi thấy nhóm doanh nghiệp này được trading ở PE rẻ, mua được ở “fair value” là tốt lắm rồi. Một câu quote của Warren Buffet sẽ rất hợp lý để nhắc lại ở đoạn này: “ “It's far better to buy a wonderful company at a fair price than a fair company at a wonderful price.” – Thà mua 1 doanh nghiệp tuyệt vời ở mức giá bình thường còn hơn mua 1 doanh nghiệp bình thường ở mức giá tuyệt vời.
Kết luận:
Mỗi cách phân loại doanh nghiệp có thể là 1 lát cắt khác nhau, không có đúng hay sai, nó giúp bạn nhìn sâu hơn vấn đề hoặc nhìn vấn đề theo 1 chiều khác để mở rộng thế giới quan. Nhưng việc phân loại là cần thiết vì cách đánh giá phân tích, các nguyên tắc hành xử sẽ không giống nhau. Nếu bạn áp dụng logic của nhóm doanh nghiệp tuyệt vời nhưng các quyết định lại theo nhóm 4 thì rất có thể sẽ mất 1 mỏ vàng do bán sớm, ngược lại nếu bạn đầu tư doanh nghiệp nhóm 1 mà cứ khăng khăng nắm giữ với tư duy của nhóm 6 thì có lẽ bạn sẽ có nguy cơ tài khoản bốc hơi vì nhận ra mình nhận định sai quá trễ.

LEOX
~~~______________~~~
Happy trading!
❤️ IACapital ❤️
✅ Website: https://iacapital.vn/
✅ Forum: https://iasignals.com/
 
Last edited:

Comments

Facebook Page

Online statistics

Members online
0
Guests online
11
Total visitors
11

Forum statistics

Threads
755
Messages
1,221
Members
6
Latest member
Bùi Trọng Luân
Top